فیلسوف بدبین

آرتورشو پنهاور که به «فیلسوف بدبین» شهرت دارد، در سال 1788 در شهر دانتسیگ(2) به دنیا آمد و در سال 1860 در فرانکفورت درگذشت. او پسر تاجر ثروتمندی...

جمعه، 11 مرداد 1392

کشمکش های فلسفی عصر حاضر

همواره چنین پنداشته اند که فلسفه اروپا و تفکرات آنگلوساکسونی(1)، دو نیروی متضاد- و شاید آشتی ناپذیر- هستند و نویسندگان کتابی با این مضامین، نمی...

جمعه، 11 مرداد 1392

مشاجره های نامعقول

جَن دمق بود. سفر اسکی او فردا شروع می شد و این در حالی بود که او نوشتن مقاله دشواری برای کارشناسی ارشد را پیش رو داشت. چنین به نظر می رسید که...

جمعه، 11 مرداد 1392

متافیزیک از دیدگاه پوپر

کارل ریموند پوپر، به سال 1902 م در خانواده‏ای پروتستان در حومه شهر وین متولد شد. در سال 1918 م مدرسه را رها کرد و با مطالعه آزاد به عنوان مستمع...

سه‌شنبه، 1 مرداد 1392

زبان حقیقت و حقیقت زبان (2)

در زمانی که فرگه به تحقیقات منطقی اشتغال داشت، تلقی رایج از منطق در میان فلاسفه این بود که منطق علمی است که تبیین قوانین تفکر را در دستور کار...

چهارشنبه، 8 خرداد 1392

زبان حقیقت و حقیقت زبان (1)

این سئوال که چه نوع مشغله‌ی فکری درباره‌ی زبان می‌تواند خصیصه‌ای کاملاً فلسفی داشته باشد و چگونه در خدمت حل مسائل بنیادی فلسفه قرار گیرد، موضوعی...

چهارشنبه، 8 خرداد 1392

قاره ی جدید اندیشه

ماتریالیسم تاریخی مارکس و جداناپذیری آن از دیالکتیک هگلی تنها آنچه را که ابژه ی آزادی است می توان ایده نامید. هگل، کهن ترین نظام برنامه ای ایده...

سه‌شنبه، 7 خرداد 1392

پدیدارشناسی ذهن یا تجارب آگاهی

عصر ما زمان زایش است و دوره ی گذرا. روحِ آدمی از نظم قدیمی امور که تاکنون مسلط بوده و نیز از شیوه های قدیمی تفکر گسسته است...

سه‌شنبه، 7 خرداد 1392

نظریات بنیادی پژوهشهای فلسفی ویتگنشتاین

در اینجا مقصود ما پرداختن اشاره وار به نظریات بنیادی و تازه ی ویتگنشتاین چه درباره ی انتقاد از اندیشه هایی است که در تراکتاتوس گنجانده شده، چه...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

آغاز فلسفه ی ویتگنشتاین و پایان آن

لودویگ ویتگنشتاین در تاریخ فلسفه ی معاصر نقطه ی تحولی به شمار می رود. اهمیت وی بیشتر در این است که نظریات و اندیشه های او از یک سو در شکل بخشیدن...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

مغز فلسفی سیال و ناآرام

سارتر، این مغز فلسفی سیال و ناآرام دوران ما، در جریان گسترش اندیشه ی فلسفیش، طی بیست و چند سال گذشته، معرض دگرگونیهای بنیادی قرار گرفته است....

دوشنبه، 6 خرداد 1392

یک نوآوری فرانسوی

الف. فرانسه سرزمین نوآوریها در روشهای نظری علمی و فلسفی و همچنین اندیشه پردازیهای رنگارنگ هنری و ادبی است. از سالهای پنجاه قرن کنونی، در کنار...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

گئورگ لوکاچ

گئورگ لوکاچ(1)، مردی که به حق می توان وی را بزرگترین اندیشمند و فیلسوف مارکسیست نیمه ی نخست سده ی بیستم دانست، در 13 آوریل 1885، از پدر و مادری...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

هربرت مارکوزه

هربرت مارکوزه(1) نیز از وابستگان مکتب فرانکفورت است. البته باید گفت که این انتساب به یک اعتبار درست است، و به اعتبار دیگر درست نیست. از لحاظ...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

گرایشهای فلسفی مارکسیستی

چنانکه می دانیم، مارکس و انگلس تفسیر و تحلیل فلسفی نوینی از گسترش تاریخی جوامع انسانی، و بویژه رویکرد فلسفی تازه ای را به گسترش زندگی مادی اقتصادی...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

یورگن هابرماس

هابرماس، متولد سال 1929، یکی از اندیشمندان جوانتر وابسته به مکتب فرانکفورت است؛ هر چند نمی توان وی را به طور کلی، همان گونه که خود گفته است،...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

مکتب فرانکفورت

مکتب فرانکفورت از گرایشهایی است که از سالهای پیش از جنگ جهانی دوم، و بویژه پس از آن، در آلمان، و همچنین به شکل تغییر یافته تری در آمریکا، توجه...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

بنیان گذاران مکتب فرانکفورت

ما در اینجا به اندیشه های این دو نفر در کنار هم خواهیم پرداخت، زیرا ایشان در واقع بنیانگذاران مکتب فرانکفورت و نیز برجسته ترین و با نفوذ ترین...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

نئومارکسیستها یا نومارکسیان

آنچه تاکنون به آن اشاره شد در چهارچوب باصطلاح اندیشه ی فلسفی جوامع غربی بود. چنانکه می دانیم، جهان بینی مارکس- انگلس، که اکنون مارکسیسم نامیده...

دوشنبه، 6 خرداد 1392

آلفرد نورث وایتهد

آلفرد نورث وایتهد(1861- 1947) چونان برجسته ترین فیلسوف انگلوساکسون دوران معاصر به شمار می رود. و براستی شایسته ی این اعتبار هم هست. به هر حال،...

دوشنبه، 6 خرداد 1392